Belgium

Video|

EU Kids Online II
Fase 1: eerste verkennende, vergelijkende fase (afgewerkt).

Naarmate het internet en nieuwe online technologieën deel worden van het dagelijkse leven, rijzen prangende vragen naar de sociale gevolgen. Kinderen, jongeren en hun families horen bij de koplopers voor adoptie van nieuwe media. Ze profiteren als eersten van de nieuwe mogelijkheden geboden door het internet, mobiele en breedband content, online spellen en peer-to-peer technologieën. Tegelijk lopen ze de kans om risicovolle of negatieve ervaringen te beleven, waarop ze niet zijn voorbereid. Deze risico's, de dagdagelijkse context waarin ze voorkomen en de manier waarop ermee wordt omgegaan evolueren constant.

Rigoureus, up-to-date en contextgevoelig datamateriaal is essentieel met het oog op de ontwikkeling van een flexibel beleidsraamwerk en een academische onderzoeksagenda. Het EU Kids Online project analyseert het onderzoek dat wordt uitgevoerd in de lidstaten naar hoe mensen, in het bijzonder kinderen en jongeren nieuwe media gebruiken. In dit driejarig samenwerkingsverband werken academici samen om het beschikbare onderzoeksmateriaal te identificeren, te vergelijken en te evalueren. De deelnemende landen zijn België, Bulgarije, Denemarken, Duitsland, Estland, Frankrijk, Griekenland, IJsland, Nederland, Noorwegen, Polen, Portugal, Slovenië, Spanje, Tsjechië, Oostenrijk Verenigd Koninkrijk en Zweden.

Centrale bevindingen van de eerste fase zijn samengevat in het rapport “EU Kids Online: Final Report|”

Uit de eerste studie blijkt onder meer dat het vrijgeven van persoonlijke informatie het grootste en meest voorkomende online risico is, terwijl het ontmoeten van een online contact veel minder frequent voorkomt maar toch het potentieel grootste risico inhoudt. Verder blijkt nog dat kinderen uit gezinnen met lagere inkomens meer blootgesteld zijn aan online risico’s. Over de landen heen is een link tussen gebruik en risico vastgesteld: in Noord-Europese landen neigt ‘hoog gebruik’ naar ‘hoge risico’s’; in Zuid-Europa zien we ‘laag gebruik’ gekoppeld aan ‘lage risico’s’; en in Oost-Europa neigt ‘nieuw gebruik’ naar ‘nieuwe risico’s’.

Het rapport formuleert beleidsaanbevelingen om de risico’s te beperken zoals het aanscherpen van regulering via meer zelfregulering vanuit de industrie en het ontwikkelen van meer initiatieven in de sfeer van mediageletterdheid. Uit de resultaten blijkt dat vooral jonge kinderen voor wie het internet nieuw is en kinderen uit lagere socio-economische gezinnen het doelwit moeten zijn van nieuwe campagnes.

Het onderzoek maakt ook duidelijk dat de intentie om het internet een veiliger plek te maken voor kinderen evenmin de oplossing is, omdat diegenen die meer risico’s ervaren, tegelijkertijd ook meer kansen benutten. Of anders gezegd: met het terugdringen van de risico’s dreigt men ook de kansen te reduceren. Het onderzoek toont tevens aan dat precies omdat veel ouders in Europa net als hun kinderen inmiddels online zijn, ze een actieve rol kunnen spelen in het veilig houden van internetgebruik voor hun kinderen.

Fase 2: dataverzameling met het oog op aanbevelingen voor beleid (start 1 juli 2009)

Vanaf 1 juli 2009 start een nieuw tweejarig onderzoeksproject in c.a. 20 Europese naar de ervaringen van kinderen met internetrisico’s. Het onderzoek wordt gecoördineerd door prof. Sonia Livingstone (London School of Economics and Political Science) en wordt gefinancierd door het EC Safer Internet Programme met een budget ter hoogte van 2,5 miljoen euro. Voor België zal het onderzoek gecoördineerd worden door Prof. Leen d’Haenens, Centrum voor Mediacultuur en Communicatie-technologie (K.U. Leuven) i.s.m. VUB-collega’s (Prof. Jo Bauwens en Prof. Katia Segers).

De studie omvat origineel empirisch onderzoek naar online veiligheidsissues zoals ervaren door duizenden Europese kinderen en jongeren van 9 tot 16 jaar oud en hun ouders. Onder online risico’s worden onder meer blootstelling aan ongeschikte inhoud (bijv. pornografie), ongewenst contact (bijv. ‘sexual grooming’), en ongepast gedrag door kinderen zelf (bijv. cyberpesten) verstaan.

In het project zullen kinderen uit ca. 20 landen op basis van dezelfde vragen worden gevraagd wat zij als kansen en risico’s van het internet bestempelen. Tegelijkertijd zullen ook ouders worden gevraagd hoe zij de risico’s inschatten en wat ze ondernemen om die risico’s te beperken. Bedoeling van het nieuwe onderzoek is om beleid hieromtrent te sturen en eventuele mediapaniek te counteren met empirische gegevens. Zo zal het EU Kids Online project tegen volgende zomer vergelijkbare gegevens voor elk deelnemend land kunnen presenteren en in Europees perspectief kunnen bekijken.

Lijst met leden van het Belgische team:

Naam	Universiteit	Emailadres
Leen d’Haenens	K.U.Leuven (CMC)	leen.dhaenens@soc.kuleuven.be
Veronica Donoso	K.U.Leuven (CMC)	veronica.donoso@soc.kuleuven.be
Jo Bauwens	VUB	jbauwens@vub.ac.be
Katia Segers	VUB	ksegers@vub.ac.be
Sofie Vandoninck	K.U.Leuven (CMC)	sofie.vandoninck@soc.kuleuven.be

Lijst met contactpersonen (national stakeholders):

Organisatie	Naam	Emailadres
Child Focus	Nel Broothaerts Tom Van Renterghem	nel.broothaerts@childfocus.org
Klasse	Patrick De Busscher	patrick@klasse.be
Gezinsbond	Christel Verhas	christel.verhas@gezinsbond.be
Kind & Samenleving	Johan Meire	jmeire@k-s.be
Kind & Gezin (Expoo)	Nele Travers	nele.travers@expoo.be
VRM (Vlaamse Regulator voor de Media)	Francis Soulliaert	francis.soulliaert@vrm.vlaanderen.be
OIVO/ CRIOC (Onderzoeks- en Informatiecentrum van de Verbruikersorganisaties/ Centre de Recherche et d'Information des Organisations de Consommateurs)	Denise Vandenbroeck (NL) Melanie Dutat (FR)	denise.vandenbroeck@oivo.be melanie.dutat@crioc.be
SARC (strategische adviesraad voor cultuur, jeugd, sport en media)	Gert Vantittelboom Kristel Vansanten Johan Boucique	gert.vantittelboom@cjsm.vlaanderen.be kristel.vansanten@cjsm.vlaanderen.be johan.boucique@cjsm.vlaanderen.be
Vlaams Informatiepunt Jeugd	Lize Lingier	lieze.lingier@vipjeugd.be
Steunpunt Jeugd	Kurt Jacobs	kurt.jacobs@steuntpuntjeugd.be
JeugdWerkNet	Kristof d’Haenens	kristof@jeugdwerknet.be
Kinderrechtencommissariaat	Lieven De Rycke	lieven.derycke@vlaamsparlement.be
Federal Computer Crime Unit	Sara Segaert
CLB (centra voor leerlingenbegeleiding, departement onderwijs)	Evi Neven	clb@vlaanderen.be
Ministerie van Onderwijs	Jan De Craemer	jan.decraemer@ond.vlaanderen.be
ISPA Belgium  (Internet Service Providers Association of Belgium)	Isabelle De Vinck	info@ispa.be
Privacycommissie (mede-organisator ‘data protection day’ op 28/01/2010	Peter Van den Eynde	peter.vandeneynde@privacycommission.be

Contact:

Leen D'Haenens:
Centrum voor Mediacultuur en communicatietechnologie (OE)
OE Centr. Mediacult.& Comm.technologie, Parkstraat 45 - bus
3603, 3000 Leuven, België
Telephone:+32 16 323620 or +32 16 323220
Fax: +32 16 323312
e-mail: Leen.DHaenens@soc.kuleuven.be|

Leen d'Haenens

Leen d'Haenens is Professor at the Centre for Media Culture and Communication Technology at the Catholic University of Leuven, Belgium, where she teaches on Western media policy, Media and diversity, and Analysis of media texts. Her research interests include youngsters and media, ethnic minorities and media, media responsibility and accountability matters.
Up to five areas of expertise: gender differences; cross-national research

Veronica Donoso

Verónica Donoso (PhD) is a researcher at the Centre for User Experience Research (CUO) at the Katholieke Universiteit Leuven (KUL), Belgium. Since 2002 she has been working on the developmental and social impacts of children's internet use and on users' experience of new digital media. Her main research interest are children and new media, media literacy and technology-enhanced learning.

Joke Bauwens

Joke Bauwens holds a Ph.D. in Media & Communication Studies, lectures in the Media Studies Department of the Free University of Brussels and is a member of CEMESO. Her research interests are the media practices of young people, social and cultural practices in digital and virtual environments, and transitions in the field of broadcasting.

Katia Segers

Katia Segers is a lecturer in the Media Studies Department of the Free University of Brussels and director of the Centre for Studies on Media and Culture (CEMESO). Her research focuses on children, media and culture, the creative industries and arts policy. She is president of the Flemish Regulator for the Media.

 

   Sofie Vandononinck

   Sofie Vandoninck is currently working as a researcher at K.U.Leuven 
   University. She is interested in the topic of the safer internet for children
   and young people and joined the EU Kids Online network in 2009. She
   has a Masters degree in Communication Science and wrote her
   Masters thesis about the digital divide in Flanders.

Link to Flemish Language website: http://www.vub.ac.be/SCOM/cemeso/eukidsonline.htm|